Η γρίπη των πτηνών, που χαρακτηρίζεται ως σιωπηλός εχθρός, αποτελεί σήμερα μια από τις μεγαλύτερες υγειονομικές απειλές για την Ελλάδα και τον υπόλοιπο κόσμο. Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) έχει επικεντρωθεί στην ενίσχυση της υγειονομικής θωράκισης της χώρας, λαμβάνοντας μέτρα που προλαμβάνουν την εξάπλωση της νόσου και την προστασία των πολιτών.
Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, η γρίπη των πτηνών είναι ο μεγαλύτερος υγειονομικός κίνδυνος για το 2025 στην Ελλάδα. Η ανησυχία εντείνεται καθώς η ικανότητα του ιού H5N1 να μεταλλάσσεται και να προσαρμόζεται στα θηλαστικά δημιουργεί ενδείξεις πως ο ιός θα μπορούσε να εξελιχθεί σε μια πανδημία. Αν και η μετάδοση του ιού από άνθρωπο σε άνθρωπο δεν έχει επιβεβαιωθεί μέχρι σήμερα, η πιθανότητα να συμβεί είναι κάτι που προβληματίζει τους ειδικούς της δημόσιας υγείας.
Η Ευρώπη βιώνει ήδη τη μεγαλύτερη επιδημία γρίπης των πτηνών στην ιστορία της, και η Ελλάδα, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, αντιμετωπίζει αυξημένο κίνδυνο εισόδου του ιού μέσω των μεταναστευτικών πτηνών. Ο ιός εξαπλώνεται με ταχύτητα, και η νέα μετάλλαξη του υπότυπου H5N1 από το 2021 έχει δείξει προσαρμοστικότητα και σε άλλες ομάδες ζώων, ενισχύοντας τη δυνατότητα του ιού να εξαπλωθεί σε ανθρώπους.
Ο ΕΟΔΥ έχει ήδη αναπτύξει ένα σχέδιο δράσης για την προστασία της δημόσιας υγείας. Αυτό περιλαμβάνει αυστηρούς ελέγχους σε πτηνοτροφικές μονάδες, εντατικοποίηση της παρακολούθησης της άγριας πανίδας και προληπτικά μέτρα για τους εργαζόμενους σε υψηλού κινδύνου τομείς. Ο οργανισμός συνεργάζεται με διεθνείς φορείς, όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Νοσημάτων, για την ανταλλαγή δεδομένων και την παρακολούθηση της επιδημιολογικής κατάστασης.
Ο κίνδυνος μετάδοσης της γρίπης των πτηνών σε ανθρώπους είναι υπαρκτός και δεν πρέπει να υποτιμηθεί. Η Ελλάδα είναι έτοιμη να λάβει μέτρα εμβολιασμού για τους εργαζόμενους σε επικίνδυνες επαγγελματικές ομάδες, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση παρατείνει τα μέτρα πρόληψης μέχρι το Σεπτέμβριο του 2025. Η συνεχιζόμενη επιφυλακή και η ενίσχυση της παρακολούθησης αποτελούν την καλύτερη στρατηγική για να αποφευχθεί μια νέα υγειονομική κρίση.