Σίγουρα σου έχει τύχει να ξεχάσεις πού άφησες το κινητό ή τα κλειδιά σου, να χάσεις τον ειρμό της σκέψης ή να μη θυμάσαι το όνομα κάποιου που μόλις γνώρισες. Αυτές οι στιγμές μπορεί να είναι άβολες, αλλά συχνά αποτελούν φυσιολογικό μέρος της γήρανσης.
Πότε, όμως, τα κενά μνήμης ξεπερνούν το όριο του φυσιολογικού και μπορεί να αποτελούν προειδοποίηση για γνωστική δυσλειτουργία ή άνοια;
Φυσιολογικά κενά μνήμης
Σύμφωνα με την ψυχολόγο Ana Trueba Yepez του McLean Hospital (συνδεδεμένο με το Harvard), με την πάροδο των ετών ο εγκέφαλος αλλάζει:
-
Ο ιππόκαμπος και ο προμετωπιαίος φλοιός συρρικνώνονται.
-
Το multitasking δυσκολεύει.
-
Η συγκέντρωση και η συγκράτηση πληροφοριών μειώνονται.
Αυτές οι αλλαγές θεωρούνται φυσιολογικές και δεν αποτελούν απαραίτητα ένδειξη άνοιας.
Τα ανησυχητικά σημάδια μνήμης
Η προσοχή χρειάζεται όταν:
-
Τα κενά μνήμης γίνονται συχνότερα και πιο σοβαρά.
-
Δυσκολεύεσαι να παρακολουθήσεις συζητήσεις ή χάνεις τον ειρμό.
-
Ξεχνάς ραντεβού, λογαριασμούς ή φάρμακα.
-
Δυσκολεύεσαι να πάρεις αποφάσεις ή να φροντίσεις τον εαυτό σου.
Συχνά, τα ίδια τα άτομα δεν αντιλαμβάνονται την επιδείνωση. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να ζητάμε από οικογένεια και φίλους να παρατηρούν αλλαγές στη συμπεριφορά μας.
Παράγοντες που επηρεάζουν τη μνήμη χωρίς να είναι άνοια
-
Διατροφή
-
Κατανάλωση αλκοόλ
-
Φαρμακευτική αγωγή
-
Ψυχολογικοί παράγοντες (άγχος, κατάθλιψη)
Πώς να προστατεύσεις τη μνήμη σου
Η Ιατρική Σχολή του Harvard προτείνει:
-
Καλή υγεία: έλεγξε βάρος, πίεση, χοληστερόλη και σάκχαρο.
-
Σωματική δραστηριότητα: η αερόβια άσκηση βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος στον εγκέφαλο.
-
Διατροφή: αύξησε τα λαχανικά και τα τρόφιμα που ενισχύουν τον εγκέφαλο.
-
Νοητική διέγερση: διάβασμα, παιχνίδια μνήμης, νέες δεξιότητες.
-
Κοινωνικοποίηση: η απομόνωση συνδέεται με χαμηλότερη γνωστική λειτουργία.
-
Χαλάρωση: γιόγκα, διαλογισμός, δημιουργικές δραστηριότητες.
-
Ύπνος: 7–9 ώρες ημερησίως βοηθούν τον εγκέφαλο να «καθαρίζει» από τοξίνες.
Το πιο σημαντικό βήμα
Αν τα κενά μνήμης αρχίσουν να σε ανησυχούν, μίλησε με τον γιατρό σου. Μια έγκαιρη διάγνωση μπορεί να κάνει τη διαφορά, όχι μόνο στην πορεία της μνήμης σου αλλά και στη συνολική ποιότητα ζωής σου.