Στρατηγική εθνικής ασφάλειας της Ελλάδας και οι προκλήσεις της εξωτερικής πολιτικής βρέθηκαν στο επίκεντρο της ομιλίας του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, Νίκου Δένδια, κατά τη διάρκεια του συνεδρίου «Μεταπολίτευση 1974-2024: 50 Χρόνια Ελληνική Εξωτερική Πολιτική», το οποίο πραγματοποιήθηκε στις 12 και 13 Δεκεμβρίου.
Ο Υπουργός παρουσίασε μια ανασκόπηση των τελευταίων πενήντα χρόνων εξωτερικής πολιτικής της χώρας, τονίζοντας τις εξελίξεις, τις στρατηγικές επιλογές και τις αντιξοότητες που κλήθηκε να αντιμετωπίσει η Ελλάδα στο διεθνές και περιφερειακό σκηνικό.
Ο κ. Δένδιας επισήμανε πως η συμμετοχή της Ελλάδας στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ δεν ήταν πάντα αυτονόητη, υπενθυμίζοντας τις αμφιλεγόμενες στιγμές του παρελθόντος και τις πολιτικές διχογνωμίες. Ειδικότερα, αναφέρθηκε στην «Ατζέντα της Θεσσαλονίκης του 2003» και στην επιτυχία της ένταξης της Κύπρου στην ΕΕ, τονίζοντας ότι αυτές οι στρατηγικές συναινέσεις υπήρξαν καθοριστικές για την πορεία της χώρας.
Σχετικά με την Τουρκία, ο Υπουργός σημείωσε πως η απόκλιση της Άγκυρας από την ευρωπαϊκή της προοπτική έγινε ιδιαίτερα σαφής στις αρχές της δεύτερης δεκαετίας του 21ου αιώνα. Παράλληλα, επισήμανε πως η υιοθέτηση του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας από την Τουρκία θα μπορούσε να είχε επιλύσει πολλά από τα προβλήματα που παραμένουν άλυτα. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η Τουρκία συνεχίζει να διευρύνει την ατζέντα των αξιώσεών της έναντι της Ελλάδας, επισημαίνοντας τη σημασία των συζητήσεων με την Άγκυρα, αλλά πάντα με την απαραίτητη προϋπόθεση ότι θα απορρίπτονται οι απαράδεκτες τουρκικές θέσεις, όπως το casus belli.
Αναφέρθηκε επίσης στις σχέσεις της Τουρκίας με άλλες χώρες, όπως η Αίγυπτος και η Λιβύη, και στη στρατηγική προσπάθεια της Τουρκίας για θαλάσσιο εγκλωβισμό της Ελλάδας. Ο κ. Δένδιας εξήγησε πως η συμφωνία Ελλάδας-Αιγύπτου υπήρξε μια εξαιρετικά ωφέλιμη κίνηση, η οποία ανέτρεψε τα επιχειρήματα της Άγκυρας περί έλλειψης σοβαρότητας από πλευράς Ελλάδας.
Ο Υπουργός Άμυνας αναφέρθηκε, επίσης, στην πολυδιάστατη στρατηγική της πρώτης κυβέρνησης Μητσοτάκη, η οποία επικεντρώθηκε σε διμερείς συμφωνίες με χώρες όπως η Γαλλία, οι ΗΠΑ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Ισραήλ και το Μπαχρέιν. Αυτές οι στρατηγικές ενδυνάμωσαν τις διπλωματικές σχέσεις της χώρας και διαμόρφωσαν ένα νέο, πιο ισχυρό πλαίσιο εξωτερικής πολιτικής που ξεπερνά το παραδοσιακό τουρκοκεντρικό μοντέλο.
Στις Ένοπλες Δυνάμεις, ο κ. Δένδιας τόνισε την ανάγκη απόκτησης σύγχρονων δυνατοτήτων άμυνας, όπως τα συστήματα anti-drone, και την ανάπτυξη ενός «θόλου άμυνας» που θα ενισχύσει την προστασία της χώρας. Επιπλέον, αναφέρθηκε στη δημιουργία ενός πυραυλικού τείχους στο Αιγαίο, το οποίο χαρακτήρισε ως την πιο οικονομική λύση σε σχέση με τις παραδοσιακές στρατηγικές αμυντικές προσεγγίσεις. Παράλληλα, προανήγγειλε νέες αλλαγές στη στρατιωτική θητεία για το πρώτο εξάμηνο του 2025, με έμφαση σε νέες διαδικασίες εκπαίδευσης και ενδυμασίας.
Αναφερόμενος στο δημογραφικό πρόβλημα, ο Υπουργός εξέφρασε ανησυχία για την τάση μετατροπής της Ελλάδας σε «χώρα γερόντων», ενώ υπογράμμισε την ανάγκη να διατηρήσει η Ελλάδα ανοιχτές τις πόρτες της σε πληθυσμούς που υιοθετούν την ελληνική κουλτούρα και παράδοση.
Τέλος, ο κ. Δένδιας έκανε λόγο για τις στρατηγικές δυνατότητες της χώρας στα δυτικά Βαλκάνια, καθώς και για την ανάγκη προστασίας των ελληνικών μνημείων που βρίσκονται σε γειτονικές χώρες, αναγνωρίζοντας την αξία της διατήρησης της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς σε διεθνές επίπεδο.
Το συνέδριο «Μεταπολίτευση 1974-2024: 50 Χρόνια Ελληνική Εξωτερική Πολιτική» διοργανώθηκε από το Συμβούλιο Διεθνών Σχέσεων, το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών και την εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ.